दशकम् ८२
Pradyumno raukmiṇeyaḥ sa khalu …
॥
Ten-verse prayers to Krishna of Guruvayur retelling the Bhagavata Purana.
10 verses·Sanskrit with transliteration
प्रद्युम्नो रौक्मिणेयः स खलु तव कला शम्बरेणाहृतस्तं ।
हत्वा रत्या सहाप्तो निजपुरमहरद्रुक्मिकन्यां च धन्याम् ।
तत्पुत्रोऽथानिरुद्धो गुणनिधिरवहद्रोचनां रुक्मिपौत्रीं ।
तत्रोद्वाहे गतस्त्वं न्यवधि मुसलिना रुक्म्यपि द्यूतवैरात् ॥ १ ॥
pradyumno raukmiṇeyaḥ sa khalu tava kalā śambareṇāhṛtastaṃ |
hatvā ratyā sahāpto nijapuramaharadrukmikanyāṃ ca dhanyām |
tatputro'thāniruddho guṇanidhiravahadrocanāṃ rukmipautrīṃ |
tatrodvāhe gatastvaṃ nyavadhi musalinā rukmyapi dyūtavairāt || 1 ||
बाणस्य सा बलिसुतस्य सहस्रबाहोर्माहेश्वरस्य महिता दुहिता किलोषा ।
त्वत्पौत्रमेनमनिरुद्धमदृष्टपूर्वं स्वप्नेऽनुभूय भगवन् विरहातुराऽभूत् ॥ २ ॥
bāṇasya sā balisutasya sahasrabāhormāheśvarasya mahitā duhitā kiloṣā |
tvatpautramenamaniruddhamadṛṣṭapūrvaṃ svapne'nubhūya bhagavan virahāturā'bhūt || 2 ||
योगिन्यतीव कुशला खलु चित्रलेखा ।
तस्याः सखी विलिखती तरुणानशेषान् ।
तत्रानिरुद्धमुषया विदितं निशाया ।
मानेष्ट योगबलतो भवतो निकेतात् ॥ ३ ॥
yoginyatīva kuśalā khalu citralekhā |
tasyāḥ sakhī vilikhatī taruṇānaśeṣān |
tatrāniruddhamuṣayā viditaṃ niśāyā |
māneṣṭa yogabalato bhavato niketāt || 3 ||
कन्यापुरे दयितया सुखमारमन्तं चैनं कथञ्चन बबन्धुषि शर्वबन्धौ ।
श्रीनारदोक्ततदुदन्तदुरन्तरोषैस्त्वं तस्य शोणितपुरं यदुभिर्न्यरुन्धाः ॥ ४ ॥
kanyāpure dayitayā sukhamāramantaṃ cainaṃ kathañcana babandhuṣi śarvabandhau |
śrīnāradoktatadudantadurantaroṣaistvaṃ tasya śoṇitapuraṃ yadubhirnyarundhāḥ || 4 ||
पुरीपालः शैलप्रियदुहितृनाथोऽस्य भगवान् ।
समं भूतव्रातैर्यदुबलमशङ्कं निरुरुधे ।
महाप्राणो बाणो जटिति युयुधानेन युयुधे ।
गुहः प्रद्युम्नेन त्वमपि पुरहन्त्रा जघटिषे ॥ ५ ॥
purīpālaḥ śailapriyaduhitṛnātho'sya bhagavān |
samaṃ bhūtavrātairyadubalamaśaṅkaṃ nirurudhe |
mahāprāṇo bāṇo jaṭiti yuyudhānena yuyudhe |
guhaḥ pradyumnena tvamapi purahantrā jaghaṭiṣe || 5 ||
निरुद्धाशेषास्त्रे मुमुहुषि तवास्त्रेण गिरिशे ।
द्रुता भूता भीताः प्रमथकुलवीराः प्रमथिताः ।
परास्कन्दत्स्कन्दः कुसुमशरबाणैश्च सचिवः ।
स कुम्भाण्डो भाण्डं नवमिव बलेनाशु बिभिदे ॥ ६ ॥
niruddhāśeṣāstre mumuhuṣi tavāstreṇa giriśe |
drutā bhūtā bhītāḥ pramathakulavīrāḥ pramathitāḥ |
parāskandatskandaḥ kusumaśarabāṇaiśca sacivaḥ |
sa kumbhāṇḍo bhāṇḍaṃ navamiva balenāśu bibhide || 6 ||
चापानां पञ्चशत्या प्रसभमुपगते छिन्नचापेऽथ बाणे ।
व्यर्थे याते समेतो ज्वरपतिरशनैरज्वरि त्वज्ज्वरेण ।
ज्ञानी स्तुत्वाथ दत्त्वा तव चरितजुषां विज्वरं सज्वरोऽगात् ।
प्रायोऽन्तर्ज्ञानवन्तोऽपि च बहुतमसा रौद्रचेष्टा हि रौद्राः ॥ ७ ॥
cāpānāṃ pañcaśatyā prasabhamupagate chinnacāpe'tha bāṇe |
vyarthe yāte sameto jvarapatiraśanairajvari tvajjvareṇa |
jñānī stutvātha dattvā tava caritajuṣāṃ vijvaraṃ sajvaro'gāt |
prāyo'ntarjñānavanto'pi ca bahutamasā raudraceṣṭā hi raudrāḥ || 7 ||
बाणं नानायुधोग्रं पुनरभिपतितं दुर्पदोषाद्वितन्वन् ।
निर्लूनाशेषदोषं सपदि बुबुधुषा शङ्करेणोपगीतः ।
तद्वाचा शिष्टबाहुद्वितयमुभयतो निर्भयं तत्प्रियं तं ।
मुक्त्वा तद्दत्तमानो निजपुरमगमः सानिरुद्धः सहोषः ॥ ८ ॥
bāṇaṃ nānāyudhograṃ punarabhipatitaṃ durpadoṣādvitanvan |
nirlūnāśeṣadoṣaṃ sapadi bubudhuṣā śaṅkareṇopagītaḥ |
tadvācā śiṣṭabāhudvitayamubhayato nirbhayaṃ tatpriyaṃ taṃ |
muktvā taddattamāno nijapuramagamaḥ sāniruddhaḥ sahoṣaḥ || 8 ||
मुहुस्तावच्छक्रं वरुणमजयो नन्दहरणे ।
यमं बालानीतौ दवदहनपानेऽनिलसखम् ।
विधिं वत्सस्तेये गिरिशमिह बाणस्य समरे ।
विभो विश्वोत्कर्षी तदयमवतारो जयति ते ॥ ९ ॥
muhustāvacchakraṃ varuṇamajayo nandaharaṇe |
yamaṃ bālānītau davadahanapāne'nilasakham |
vidhiṃ vatsasteye giriśamiha bāṇasya samare |
vibho viśvotkarṣī tadayamavatāro jayati te || 9 ||
द्विजरुषा कृकलासवपुर्धरं नृगनृपं त्रिदिवालयमापयन् ।
निजजने द्विजभक्तिमनुत्तमामुपदिशन् पवनेश्वर पाहि माम् ॥ १० ॥
dvijaruṣā kṛkalāsavapurdharaṃ nṛganṛpaṃ tridivālayamāpayan |
nijajane dvijabhaktimanuttamāmupadiśan pavaneśvara pāhi mām || 10 ||
Keys: ← → turn the page, J K step through the verses.
Illustration: Verse & Place (Project-owned).